جدول ارزش‌گذاری فیلم مجلهٔ کایه‌دو‌سینما(شماره ۷۱۷-دسامبر ۲۰۱۵)

0

شمارۀ دسامبر کایه دو سینما به طور معمول یکی از آیینی‌ترین شماره‌های این مجله است. از آیین انتخاب و اعلام Top Ten سال منتقدان گرفته، تا به پیشواز رفتن سال جدید میلادی؛ گرچه هنوز برای برخی از سینه‌فیل‌های فرانسوی سال نو با جشنوارۀ کن تحویل می‌شود. اما امسال شمارۀ دسامبر اثری از سرخوشی و رنگارنگی روزهای پیش از تحویل سال بر رخ (با طرح جلدی سیاه رِنالد لوزیه) و جان ندارد ــ اندوه و شوک رو به موت کشتار.

jeld dec 2015

گزارش این ماه جدول را با ده فیلم برتر سال از نگاه منتقدان و نویسندگان جدول کایه دو سینما شروع می‌کنیم. تاپ تِنی که شاید خیلی‌ها با بخش کم یا زیادی از آن موافق نباشند.

  • مادرم، نانی مورتی
  • گورستان شُکوه، اپیچاتپونگ ویراستاکول
  • سایۀ زنان، فیلیپ گَرِل
  • بویِ ما، لَری کلارک
  • مَکس دیوانه: جادۀ خشم، جرج میلر
  • حائوحا، لیساندرو آلونسو
  • خباثت ذاتی، پُل توماس آندرسن
  • هزار و یک شب، میگل گومز
  • تابستان، اَلانته کاوائیته
  • به سوی دیگر ساحل، کیوشی کوروساوا

top ten 2015

ترکیبی غریب از آثار استادان کهنه‌کار، فیلم‌سازان تجربی، و البته بلاک باسترهای هالیوودی! به روال معمول بر می‌گردیم؛ گزارش جدول:

خوش‌اقبال‌ها: سی‌وچهار ستاره از مجموع چهل ستارۀ ممکن جدول برای نانی مورتی و آخرین اثرش، مادرم، که نه تنها خوش‌اقبال‌ترین فیلم جدول ماه، بلکه محبوب‌ترین فیلم تاپ تِن ۲۰۱۵ مجله شده است. پنج رأی چهار ستاره‌ای به معنای شاهکار بودن مادرم و همچنین شروع امیدوارکننده در گیشه، گویای تحسین و استقبال همزمان منتقدان و مخاطبان سینمای فرانسه از نانی مورتی خلاق وعبوس است. صدرنشین بعدی، فرا سوی کوه‌های ژیا ژانکۀ چینی است؛ بیست ستاره (هشت رأی از ده نظر ممکن) نشانی از ادامه روند رشد و محبوبیت کارگردان A Touch of Sin در عالم سینه‌فیلی فرانسوی. سومین فیلم، اثری جدید از برادران لاریو است: ۲۱ شب با پَتی. بیست‌ودو ستاره، دشت این کمدی خوش‌ساخت و احتمالاً پرفروش از حضور دوماهه در جدول کایه است. فرانکوفونیا ی الکساندر سوکوروف، برخلاف انتظارها، با بیست ستاره (از هشت رأی داده‌شده) در مکان چهارم جدول نشسته است.

بداقبال‌ها: بداقبال‌ترین کارگردان جدولِ دسامبر، یکی از بهترین و موفق‌ترین فیلم‌نامه‌نویسان سال‌های اخیر سینمای فرانسه است: توما بیدگَن، با فیلم کابوی‌ها. پنج ستاره در کنار پنج دایرۀ سیاه و دو خط تیره (فیلم دیده‌ نشده)، سهم اولین تجربۀ کارگردانی فیلم‌نامه‌نویس یک پیامبر، زنگار و استخوان و دیپان (مشترک با ژاک اُدیار) از منتقدان کایه است. بداقبال بعدی، مارگریت و ژولین، فیلمی از بازیگر و کارگردان جوان فرانسوی والِری دونزِلّی است؛ یکی از شرکت‌کنندگان در جشنوارۀ کن امسال (بخش مسابقۀ اصلی) که نتوانسته نظر مثبت منتقدان را جلب کند. موضوع جنجالی فیلم و داستان مگوی آن (عشق زمینی و تنانۀ میان برادر و خواهر)، و حتی اقتباس از فیلم‌نامه‌ای بکر و ساخته‌نشده از ژان گرویو (که مشخصاً برای فرانسوا تروفو نوشته شده بود)، بیشتر از هشت ستاره و پنج دایرۀ سیاه (از نُه رأی) نصیب مارگریت و ژولین نکرد. بداقبال سوم، باز هم یکی دیگر از فیلم‌های کَنی (بخش نوعی نگاه) است: The Other Side (با عنوان اریژینال لوئیزیانا)، یک مستند-داستانی تکان‌دهنده و دیدنی از کارگردان ایتالیایی روبرتو مینِروینی که تنها با دو تک‌ستاره (با ارفاق قابل دیدن است) و دو دایرۀ سیاه ( ارزش دیدن ندارد) از مجموع چهار رأی داده‌شده، شروع ناامیدکننده‌ای در جدول داشته است. نام‌آورترین ناکام جدول، بی‌گمان ترنس ملیک و شوالیۀ جام‌ها‌ است. هشت ستاره و دو دایرۀ سیاه از پنج نظر داده‌شده، شاهدی بر صراحت و بی‌رحمی (گویا همیشگیِ) منتقدان جدول کایه در برابر نام‌های بزرگ است؛ حکایت آشنای غول‌کشی به شیوۀ فرانسوی. بلایی که بر سر عاموس گیتای تجربه‌گرا با نُه ستارۀ کم‌فروغ از شش رأی، برای آخرین روز رابین و با کمی تخفیف، بر سر استیون اسپیلبرگ افسانه‌ای و پل جاسوس‌هایش با شانزده ستاره از هفت رأی، نازل شده است. و در پایان، پایان تلخ در جدول برای پسر شائول از لاسلو نِمِش آینده‌دار و فرم‌گرا، با شانزده ستاره و یک دایرۀ سیاه.

فیلم کلاسیک ماه:  The Thing/۱۹۸۲(با عنوان فارسی موجود) از جان کارپنتر که با سی ستاره از نُه رأی در واقع می‌توانست دومین جایگاه جدول را تصاحب کند، اما بنا به معاصر نبودن از عرصه رقابت خارج شده. به احتمال زیاد سینه‌فیل‌های دهۀ پنجاهی ایران هنوز این فیلم علمی-تخیلی را به یاد دارند. اعجاب، وحشت، و صحنه‌های نفس‌گیر، در کنار بازی درخشان کرت راسل، فراموش‌ناشدنی‌اند.

خارج از جدول: این روزها، «شانزده» عدد طلایی و شانس علاقه‌مندان قدیمی ساگای جنگ ستارگان در فرانسه است؛ شانزدهم دسامبر روز آغاز اکران حماسه- افسانه‌ای سی‌وهشت ساله. احتمالاً خیلی از هواداران قدیمی و وفادار این ساگای سینمایی که از اولین اپیزود در سال ۱۹۷۷ همراه آن بوده‌اند، قسمت هفتم جنگ ستارگان: نیرو بی می‌خیزد را به همراه فرزندان و نوه‌هایشان خواهند دید. اکثر صندلی‌های سالن‌های سینمایی از روزها قبل رزرو شده‌اند و همه روزشمار روز موعود و مشتاق دیدن جنگ ستارگان جِی. جِی. آبرامز. خالق سریال ماندگار Lost (۲۰۰۴-۲۰۱۰) و البته فیلم‌هایی که به خوبی گمشدگان نبودند.jadvl dec 2015

توضیح شکل و کیفیت رأی‌دهی:

رأی دهنده (منتقد) با شش نشانه (نمره) به فیلم‌ها امتیاز می‌دهد: خط تیره ( فیلم دیده نشده)، دایرۀ سیاه ( ارزش دیدن ندارد)، تک‌ ستاره (با ارفاق قابل دیدن است)، دو ستاره (باید دید)، سه ستاره (حتماً باید دید) و چهار ستاره (شاهکار). همچنین به رسم معمول، در جدول هر ماه یک فیلم کلاسیک و قدیمی بازبینی و ارزش‌گذاری می‌شود. رأی‌‌دهنگان محدود به منتقدان و نویسندگان کایه نمی‌شوند؛ معمولاً پنج رأی متعلق به نویسندگان و منتقدان سایر مجلات سینمایی و هنری ( پوزیتیف، تِلِه راما و لِزَنروک)، و بخش سینمایی نشریات عمومی ( لوموند و لیبراسیون) است . توجه به تنوع ترکیب و سلیقه در شمارش و تحلیل آراء بسیار روشن‌کننده است، و از این رو، جدول ارزش‌گذاری کایه دو سینما ترکیبی نسبتاً جامع از سلیقه و نگاه منتقدان و سینمادوستان فرانسوی را به نمایش می‌گذارد.

لطفاً نظر خود را اضافه کنید