دیروز و امروز سینمای ایران در جشنواره فیلم ادینبرا    

0

شصت و هشتمین دوره جشنواره فیلم ادینبرا(ادینبورگ) که روز گذشته( ۱۷ ژوئن) با نمایش تریلر جنایی «کفتار» ساخته جرارد جانسن، فیلمساز بریتانیایی آغاز به کار کرد، برنامه وسیعی را در معرفی و مرور سینمای قبل از انقلاب ایران تدارک دیده است. نمایش فیلم «خشت و آینه» ساخته ابراهیم گلستان قسمتی از این برنامه است که با حضور گلستان برگزار می شود.

جشنواره فیلم ادینبرا که همه ساله در شهر تاریخی و زیبای ادینبرا(ادینبورگ)، پایتخت اسکاتلند برگزار می شود، امسال به طور ویژه روی سینمای دو کشور ایران و آلمان متمرکز شده است.

برنامه مرور سینمای قبل از انقلاب ایران که با عنوان «انقلاب منقطع: سینمای ایران از ۱۹۶۲ تا ۱۹۷۸» برگزار می شود، شامل نمایش برخی از فیلم های قدیمی و موج نویی سینمای ایران است که نسخه های ۳۵ میلی متری برخی از آنها مثل «خشت و آینه» برای نخستین بار در بریتانیا به نمایش درمی آید.

تاجی احمدی در خشت و آینه ساخته ابراهیم گلستان

تاجی احمدی در خشت و آینه ساخته ابراهیم گلستان

علاوه بر خشت و آینه گلستان، مغول ها ساخته پرویز کیمیاوی، شب قوزی ساخته فرخ غفاری، رگبار ساخته بهرام بیضایی، گاو ساخته داریوش مهرجویی، طبیعت بیجان ساخته سهراب شهیدثالث، انتظار ساخته امیر نادری و فیلم های مستند خانه سیاه است ساخته فروغ فرخزاد، آن شب که بارون اومد ساخته کامران شیردل و گنجینه های گوهر ساخته ابراهیم گلستان، فیلم هایی است که در این بخش به نمایش درمی آیند.

کریس فوجیوارا، مدیر فستیوال و طراح این بخش، می گوید این برنامه «دوره ای حیاتی و مورد غفلت قرار گرفته از سینمای ایران را بررسی می کند. عنوانش گذاشته شده “انقلاب منقطع” به خاطر این که انقلابی سینمایی به واسطه تغییرات سیاسی و انقلابی اجتماعی/سیاسی ناتمام مانده است. این برنامه سینمای ایران را تا آن مقطعی مطالعه می کند که حدوث انقلاب، شرایط سینمای ایران و قوانین حاکم بر آن را به کل تغییر داد. باعث خوشحالی است که موج نوی سینمای ایران با نام هایی که کمتر در غرب شناخته شده اند دوباره کشف شود.»

از سینمای امروز ایران نیز فیلم های اشباح ساخته داریوش مهرجویی، خانه پدری ساخته کیانوش عیاری، ماهی و گربه ساخته شهرام مکری، من از سپیده صبح بیزارم ساخته علی کریم  و سوت پایان ساخته نیکی کریمی به نمایش درمی آید. نیکی کریمی همچنین به عنوان رئیس هئیت داوران بخش بین الملل در این جشنواره شرکت کرده است.

فیلم های کفش های قرمزم ساخته سارا رستگار، زندگی شاید ساخته مشترک مارک کازینز و مانیا اکبری و ایرانی ساخته مهران تمدن و تنها تصویر باقی می ماند ساخته رویا اکبری، از ساخته های فیلمسازان ایرانی خارج از کشور است(سینمای دایاسپورا) که در شصت و هشتمین دوره جشنواره فیلم ادینبرا نمایش داده خواهد شد.
فیلم مستند زندگی شاید(مانیا اکبری و مارک کازینز)، مجموعهای از مکاتبات سینمایی بین این دو فیلمساز است و مضامینی مثل مهاجرت، خلاقیت هنری، تن و بیماری و سفر را در برمیگیرد. عنوان فیلم هم از شعری از فروغ فرخزاد گرفته شده است.
سوکدف سنجو، منتقد «گاردین» و «سایت اند ساوند»، در نقدی تحسین آمیز درباره این فیلم مینویسد: «این فیلم یک دیالوگ فرهنگی است. یک رقص است. نوعی زبان موسیقیایی بین دو فرهنگ است که فضای عمومی تازهای [در سینما] خلق کرده است. این فیلم سفرهایی است در زمان و در فضاهایی شخصی و عمومی که ما را هم با خودش در این سفرها همراه میکند و نتیجه نزدیک به خلسه است.»

در فیلم «تنها تصویر باقی می ماند» ساخته رویا اکبری، سه فیلمساز سرشناس ایرانی درباره همکاران فیلمساز خود حرف می زنند: رفیع پیتز درباره پرویز کیمیاوی، امیر نادری درباره سهراب شهیدثالث و بهرام بیضایی درباره آربی اوانسیان و اوانس اوگانیانس سازنده فیلم حاجی آقا آکتور سینما.

علاوه بر نمایش فیلم های ایرانی، میزگردی هم با شرکت فیلمسازان ایرانی برگزار خواهد شد. قرار است شرکت کنندگان در این میزگرد درباره تداوم، گسست و شکاف های سینمای ایران از دوران پیش از انقلاب تا امروز بحث کنند. حمید نفیسی، نویسنده و استاد سینما در دانشگاه نورث وسترن آمریکا، کریس فوجی وارا مدیر هنری جشنواره فیلم ادینبرا(ادینبورگ)، نسیم پاک شیراز از دانشگاه ادینبورگ همراه با تعدادی از فیلمسازان ایرانی شرکت کننده در این جشنواره(احتمالا داریوش مهرجویی، شهرام مکری و مانیا اکبری) از شرکت کنندگان در این نشست خواهند بود.

رویای آمریکایی(فیلم های مستقل سینمای آمریکا)، جعبه سیاه(فیلم های اکسپریمنتال)، فیلم هایی درباره فیلم ها و فیلمسازان، چشم اندازهای تازه فیلم های کارگردان های نوظهور، بدون محدودیت و ویترین کارگردان ها، بخش های مختلف جشنواره فیلم ادینبرا را تشکیل می دهد.

در بخش سینمای آلمان نیز علاوه بر مرور آثار دومینیک گراف، از سینماگران مطرح سینمای آلمان،  فیلم هایی از سینماگران معاصر آلمان از جمله خانه ای در برلین ساخته سینتیا بیت، دختران ساخته ماریا اسپت، جک ساخته ادوارد برگر، والدین ساخته رابرت تالهیم به نمایش در می آید.

مرور بر آثار دومینیک گراف از دهه هشتاد تا امروز را دربر می گیرد و شامل فیلم هایی چون خواهران محبوب، نقشه قلب، باج خواهی از یک شهر، صحنه جنایت: از اعماق زمان، کبوتر مرده در خیابان بتهوون،  گربه و خاطرات آلمان غربی خواهد بود. همچنین فیلم کوتاهی از بهروز کریم زاده فیلمساز ایرانی مقیم آلمان با نام بهار در سرزمین عجایب در بخشی با عنوان انقلاب های کوچک حضور دارد.

دومینیک گراف از سینماگران مطرح دهه هشتاد سینمای آلمان

دومینیک گراف از سینماگران مطرح دهه هشتاد سینمای آلمان

از آلمان، فیلم مستندی سه بعدی هم هست با نام «کاتدرال های فرهنگ» که شش فیلمساز مشهور از شش منظر به ۶ بنای مشهور جهان نگاه کرده اند و اجازه داده اند هر بنا به زبان خودش برای ما از خود بگوید. فیلارمونیک برلین، کتابخانه ملی روسیه، زندان هالدن در نروژ(معروف به انسانی ترین زندان جهان)، موسسه سالک در کالیفرنیا، ساختمان اپرای نروژ و مرکز ژرژ پمپیدو در پاریس شش بنایی اند که در این فیلم به وسیله ویم وندرس، مارگرت اولین، رابرت ردفورد، مایکل مدسن، مایکل گلوگر و کریم انوز تصویر شده اند.

در بخش ویترین کارگردان ها نیز فیلم های «تا جنون ما را جدا کند» ساخته ونگ بینگ از هنگ کنگ، حالا چی؟ به یادم بیارساخته ژوکیم پینتو از پرتغال، به نیویورک خوش آمدید ساخته ابل فررا، کشتن یک مرد ساخته الخاندرو فرنادز آلمندراس از شیلی، زن ساخته ویکتور گونکالوس از پرتغال، سگ های پوشالی ساخته تسای مینگ تیانگ از تایوان، غم و لذت ساخته نیلز مالمروس از دانمارک، شکافنده برف ساخته بونگ جون هو از کره جنوبی (فیلمی علمی تخیلی با بازی تیلدا سوئینتون، جان هرت، کریس ایونس و سونگ کانگ هو)، آنا عربیا ساخته آموس گیتای از اسرائیل، زهر یخی ساخته میدی زد از تایوان، آیا مرد بلند قد خوشحال است؟ ساخته مایکل گوندری، به منظور ناپدید شدن ساخته هانس پیتر مولند از نروژ، من او نیستم ساخته تیفون پیرسلیم اوغلو از ترکیه و مرد تحت تعقیب ساخته آنتون کوربین شرکت دارند.

سرما در ماه جولای ساخته جیم میکل، شبی در مکزیک قدیم ساخته امیلیو آراگون، در جستجوی ویوین میر ساخته جان ملوف و چارلز سیسکل، «جو» ساخته دیوید گوردون گرین، شرایط نامعلوم ساخته نیتان سیلور، جهنمی ساخته کت کندلر، چیزی یا هر چیز ساخته پل هریل و پالو آلتو ساخته جیا کاپولا از جمله فیلم هایی است که در بخش سینمای مستقل آمریکا، نمایش داده می شود.

همچنین فیلم مستندی درباره تونی بن، نماینده سابق حزب کارگر بریتانیا و از چهره های سیاسی رادیکال این کشور که به تازگی درگذشت با نام تونی بن: وصیت نامه ساخته اسکیپ کایت نیز در برنامه های این جشنواره گنجانده شده است.

شصت و هشتمین دوره جشنواره فیلم ادینبرا(ادینبورگ)  روز یکشنبه ۲۹ ژوئن با فیلم «ما هرگز پاریس را نخواهیم داشت» ساخته مشترک سایمن هلبرگ و جاسلین تاون به کار خود پایان خواهد داد.

لطفاً نظر خود را اضافه کنید