کن لوچ: «می‌خواستم نشان دهم که آرزوها به تحقق نپیوسته‌اند»

0

متن حاضر برگردانی از نقد روزنامه فیگارو بر آخرین ساخته کن لوچ٬ «تالار جیمی» نمایش‌داده‌شده در جشنواره کن است.

پنج شنبه  فیلم  «جیمی هال» کن لوچ، کارگردان بریتانیایی، در کن به نمایش درآمد. فیلمنامه‌ای جدید درباره‌ی ایرلند شمالی در همان مسیر فیلم «باد برمی‌خیزد» که در سال ۲۰۰۶ در همین جشنواره جایزه‌ای را از آن خود کرده است.

سرسبزی سرزمین‌های ایرلند، کار یدی روی مزارع، خشم‌های فروخورده و درگیری و برادرکشی، واقعیتی غم‌انگیز در فضایی باشکوه و زنده که کن لوچ در سال ۲۰۰۶ نیز در «باد برمی‌خیزد» به نمایش گذارده بود. کارگردان انگلیسی به جشنواره‌ی کن بازگشته و امضایش را پای فیلم «جیمی هال» گذاشته است. فیلمی که می‌توان آن را اپیزود دوم اثری درباره‌ی ایرلند شمالی به حساب آورد. او خود تأکید می‌کند که «هردو فیلم به هم مرتبط‌اند» و الهام‌گرفته را از شخصیتی واقعی‌اند.

قهرمانان دو فیلم یکی نیستند. جیمی گرالتون جوان ایرلندی که بیش از ده سال است به آمریکا تبعید شده، نزد مادرش در روستایی کوچک بازمی‌گردد. داستان به شکلی خطی دنباله‌ی ماجرای «باد برمی‌خیزد» است. اگرچه جنگ‌های داخلی رسما با پیمان‌نامه‌ی بین انگلیسی‌ها و ایرلندی‌ها به پایان رسیده است، اما جیمی باید با ایمان و اراده‌ی خویش با احساسات تند آنان که فضا را عوض کرده‌اند، مقابله کند. کن لوچ می‌گوید: «می‌خواستم ببینم چه بر سر رؤیاهای این افراد آمده است؟» «آنها امیدوار بودند که عصری نوین سر برسد تا به عظیم‌ترین آزادی‌ها دست یابند. اما در نهایت هیچیک از آرزوهایشان به تحقق نپیوست.»

یکی از نقاط قوت فیلم، شخصیت‌پردازی جیمی‌ست که نقش او را باری وارد بازی می‌کند. این مرد «کاریزماتیک و پرانرژی» از کتاب‌هایی که مادرش در کودکی به او داده بود، یاری گرفته تا فرهنگ محکم روشنفکری خویش را بنا کند. تجربه‌های او در حرفه‌های گوناگون مانند: دریانوردی، معدنچی، کارگر مزرعه و بارانداز بودن، «به او هویت بخشیده و شخصیت‌اش را شکل داده است.» و نیز باورهایی را در او رقم زده که ارزش مقابله با اوکیف منحوس را دارند که ضد کمونیستی با گرایشات فاشیستی‌ست.

مبارزه با قدرت حاکم

کارگردان از دیگر شخصیت‌های فیلم نیز همانند جیمی یاری می‌گیرد تا کاریکاتوروار بخشی از جامعه‌ی ایرلند آن دوران را به نمایش ‌بگذارد. لوچ درباره‌ی تصاویر مربوط به کارزارهای ضد موسیقی جاز می‌گوید: «کشیش‌های این دوران همه بسیار جزمی و خشک بودند.» از نظر او نباید در این کارزار «نقش کلیسا را کم اهمیت تلقی کرد.» او یادآوری می‌کند: «کاتولیک‌ها چند سالبعد برای جنگ در اسپانیا به نفع فرانکو، داوطلبانی اعزام کردند.»

«کن لوچ و گروه فیلمبرداری «تالار جیمی

کن لوچ و گروه فیلمبرداری

چیزی غیرعادی در فیلم این کارگردان فیلم‌های سیاسی و اجتماعی، به چشم نمی‌خورَد، اما برخلاف دیگر فیلم‌های بلندش، او در«جیمی هال» به افراد غیر حزبی یا خارج از سندیکا و خرده-جمعیت‌ها علاقه نشان داده است و همانطور که خود او می‌گوید:«روشن است که هال به معنی مکانی‌ست که ‌آنها می‌توانند همانی باشند که دلشان می‌خواهد.» کن لوچ عبارت «شور زندگی» را به فرانسه به زبان می‌آورد و آن را نخستین گام شورش می‌داند. هال فضایی «نمادین» است که همانطور که ربکا اُبراین،‌ تولید‌کننده‌ی فیلم می‌گوید: «بدون یک جمع هیچ کارکردی ندارد.»

به دور از از پیام‌های احزاب یا ارتش جمهوریخواه ایرلند، فیلم پژواکی فراتر می‌یابد . سینماگر به شکلی موجز می‌گوید: «مسئله‌ سرکشی‌ست.» «مبارزه با قدرت حاکم، تهییج، اینها کارهایی‌ست که جیمی و دیگران می‌کنند.» لوچ در ارجاعی به ژولین آسانژ و ویکی‌لیکس و در حمایت از او یادآوری می‌کند: «پیام‌رسانان بیش از تبهکاران مجازات می‌شوند.» لوچ ادامه می‌دهد: «پرسوناژها در مقابل خطوط قد علم می‌کنند.» او این موضوع را با «لیبرالیسم بازار» مقایسه می‌کند و می‌گوید «اگر [لیبرالیسم بازار] را زیرسؤال ببرید، انگار خدا را زیر سؤال برده‌اید.»

کن لوچ با طرح پرسش در مورد بُرد پیام خود، معتقد است که این پیام باید سالن‌های سینما را پشت سر بگذارد تا بتواند معنایی بیابد. «اگر این فیلم در سالن‌های سینما باقی بماند، تأثیری نخواهد گذاشت.»

لطفاً نظر خود را اضافه کنید